Trong ngành thực phẩm, đồ uống và dược phẩm, ống inox phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt về vệ sinh và an toàn. Nếu không thỏa mãn các yêu cầu về bề mặt, dung sai, chất lượng mối hàn và phương pháp kiểm tra, vật liệu sẽ không được sử dụng. Cùng tìm hiểu các tiêu chuẩn ống inox thực phẩm đang được áp dụng hiện nay cũng như cách chọn đúng loại ống inox cho ngành thực phẩm.

1. Tiêu chuẩn ống inox thực phẩm là gì?

Khác với các hệ thống đường ống công nghiệp thông thường, đường ống trong ngành thực phẩm luôn tiếp xúc trực tiếp với nguyên liệu, nước, sữa, bia, hoặc các sản phẩm yêu cầu vệ sinh cao. Do đó, ngoài khả năng chống ăn mòn, vật liệu còn phải đảm bảo bề mặt nhẵn mịn, dễ làm sạch và không ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm trong quá trình sản xuất.

Chính vì vậy, tiêu chuẩn ống inox thực phẩm được xây dựng nhằm quy định các yêu cầu kỹ thuật trong toàn bộ quá trình sản xuất ống, từ lựa chọn vật liệu, kích thước, dung sai, chất lượng mối hàn đến độ hoàn thiện bề mặt và các phương pháp kiểm tra chất lượng. Việc tuân thủ các tiêu chuẩn này giúp hệ thống đường ống vận hành ổn định, hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn, giảm tích tụ cặn bẩn và đáp ứng các yêu cầu về an toàn vệ sinh thực phẩm.

Tiêu chuẩn ống inox thực phẩm quy định các yêu cầu kỹ thuật trong toàn bộ quá trình sản xuất ống

2. Vì sao ống inox thực phẩm phải đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật?

Nhắc đến dây chuyền chế biến thực phẩm, nhiều người mặc định chỉ cần dùng inox 304 hay 316/316L là được. Tuy nhiên, mác thép chỉ là một trong những yếu tố quyết định chất lượng của đường ống. Ngoài mác thép, còn rất nhiều tiêu chí khác ảnh hưởng đến việc lựa chọn cũng như hiệu quả vận hành.

Ví dụ, hai ống inox cùng được sản xuất từ inox 316L nhưng độ nhám bề mặt, dung sai kích thước hoặc chất lượng mối hàn khác nhau thì chất lượng cũng không giống nhau. Sự khác biệt này có thể tạo ra các khe hở nhỏ, nơi cặn thực phẩm và vi sinh vật dễ tích tụ, làm tăng nguy cơ nhiễm chéo trong quá trình sản xuất.

Do đó, do các nhà máy thực phẩm, đồ uống và dược phẩm thường yêu cầu vật liệu phải đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế thay vì chỉ ghi nhận mác inox. Nói cách khác, việc tuân thủ các tiêu chuẩn ống inox thực phẩm không chỉ giúp kiểm soát thành phần vật liệu mà còn đáp ứng được nhiều tiêu chí khác nhằm đảm bảo hệ thống đường ống có khả năng:

• Hạn chế bám cặn và vi sinh vật.
• Dễ vệ sinh bằng hệ thống CIP (Cleaning In Place) và SIP (Sterilization In Place).
• Chống ăn mòn trong môi trường có axit hữu cơ, muối hoặc hóa chất tẩy rửa.
• Đảm bảo độ kín sau hàn và giảm nguy cơ rò rỉ tại mối hàn.
• Duy trì tuổi thọ lâu dài trong điều kiện vận hành liên tục.

Tiêu chuẩn ống inox thực phẩm đảm bảo hệ thống đường ống vận hành ổn định, hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn, giảm tích tụ cặn bẩn

3. ASTM A270 – Tiêu chuẩn ống inox thực phẩm quan trọng nhất

ASTM A270 là tiêu chuẩn phổ biến nhất đối với ống inox thực phẩm, sữa, đồ uống và dược phẩm. Tiêu chuẩn này tập trung vào khả năng làm sạch và hạn chế nguy cơ tích tụ vi sinh vật – yếu tố đặc biệt quan trọng trong các dây chuyền chế biến thực phẩm và đồ uống, nơi chỉ một lượng nhỏ cặn bám cũng có thể ảnh hưởng đến chất lượng của cả lô sản phẩm.

Vật liệu chế tạo

ASTM A270 áp dụng cho các loại thép không gỉ Austenitic, trong đó phổ biến nhất là inox 304, 304L, 316 và 316L. Inox 304/304L phù hợp với đa số hệ thống thực phẩm và đồ uống, trong khi inox 316/316L được ưu tiên cho môi trường có tính ăn mòn cao hoặc thường xuyên tiếp xúc với hóa chất tẩy rửa.

Kích thước và dung sai

ASTM A270 quy định chặt chẽ về đường kính ngoài, chiều dày thành ống và dung sai kích thước nhằm đảm bảo khả năng lắp đặt với các phụ kiện vi sinh như clamp, ferrule và fitting. Việc kiểm soát dung sai giúp giảm nguy cơ rò rỉ và đảm bảo độ kín của hệ thống sau khi lắp ráp.

Độ nhám bề mặt – Yếu tố quyết định khả năng vệ sinh

Độ nhám bề mặt ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vệ sinh của ống inox. Bề mặt càng nhẵn thì càng hạn chế bám cặn và vi sinh vật, đồng thời giúp hệ thống CIP/SIP hoạt động hiệu quả hơn. BA và SF2 là hai bề mặt được sử dụng phổ biến trong ngành thực phẩm. Còn SF4 thường được lựa chọn cho các hệ thống có yêu cầu vệ sinh nghiêm ngặt như dược phẩm và công nghệ sinh học.

Chất lượng mối hàn

Đối với ống inox hàn, ASTM A270 yêu cầu mối hàn phải được xử lý nhẵn, không có ba via, rỗ khí hoặc nứt bề mặt để tránh tích tụ cặn bẩn và vi sinh vật. Với các hệ thống có yêu cầu vệ sinh cao, hàn tự động (Orbital Welding) thường được áp dụng để đảm bảo chất lượng đồng đều.

Thành phần hóa học

ASTM A270 quy định thành phần hóa học của từng mác inox nhằm đảm bảo khả năng chống ăn mòn và độ bền trong môi trường thực phẩm. Ba nguyên tố quan trọng gồm Crom (Cr) giúp chống gỉ, Niken (Ni) tăng khả năng chống ăn mòn và Molypden (Mo) trong inox 316/316L giúp nâng cao khả năng làm việc trong môi trường chứa muối hoặc hóa chất.

Tính chất cơ học

Ngoài thành phần hóa học, ASTM A270 còn quy định các chỉ tiêu như giới hạn bền kéo, giới hạn chảy và độ giãn dài. Những thông số này đảm bảo ống inox có đủ độ bền, khả năng chịu áp lực và duy trì độ ổn định trong quá trình vận hành lâu dài.

Ống inox ngành thực phẩm thường sản xuất theo tiêu chuẩn ASTM A270

4. Các tiêu chuẩn ống inox thực phẩm phổ biến ngoài ASTM A270

Mặc dù ASTM A270 là tiêu chuẩn được áp dụng rộng rãi nhất, nhiều dự án trong ngành thực phẩm, đồ uống và dược phẩm còn yêu cầu tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế khác. Mỗi tiêu chuẩn được xây dựng với phạm vi áp dụng riêng, tùy thuộc vào khu vực sử dụng và yêu cầu của từng hệ thống.

• DIN 11850: DIN 11850 là tiêu chuẩn của Đức dành cho ống inox vi sinh sử dụng trong ngành thực phẩm và đồ uống. Tiêu chuẩn này quy định về kích thước, dung sai và chất lượng bề mặt nhằm đảm bảo khả năng vệ sinh và lắp đặt với các phụ kiện vi sinh theo hệ DIN.
• ISO 2037: ISO 2037 là tiêu chuẩn quốc tế quy định kích thước, dung sai và yêu cầu kỹ thuật đối với ống inox dùng trong ngành thực phẩm. Tiêu chuẩn này được áp dụng tại nhiều quốc gia và giúp đồng bộ việc thiết kế, sản xuất cũng như lắp đặt hệ thống đường ống.
• 3-A Sanitary Standards: 3-A Sanitary Standards không phải là tiêu chuẩn vật liệu mà là bộ tiêu chuẩn vệ sinh dành cho thiết bị và hệ thống chế biến sữa, thực phẩm và đồ uống. Tiêu chuẩn này tập trung vào thiết kế thiết bị, khả năng làm sạch và hạn chế tối đa nguy cơ nhiễm khuẩn trong quá trình sản xuất.

5. Những chứng từ cần có khi mua ống inox thực phẩm

Ngoài việc kiểm tra tiêu chuẩn sản xuất, doanh nghiệp cũng nên yêu cầu đầy đủ hồ sơ chất lượng để thuận tiện cho quá trình nghiệm thu và truy xuất nguồn gốc. Các chứng từ thường bao gồm:

• MTC 3.1 (Mill Test Certificate): Thể hiện thành phần hóa học, tính chất cơ học và kết quả kiểm tra của lô sản phẩm.
• CO (Certificate of Origin): Truy xuất nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa.
• CQ (Certificate of Quality): Xác nhận sản phẩm đáp ứng các yêu cầu chất lượng theo tiêu chuẩn công bố.

Đối với các dự án thực phẩm, dược phẩm hoặc xuất khẩu, việc chuẩn bị đầy đủ các chứng từ này thường là yêu cầu bắt buộc trong hồ sơ nghiệm thu. Thiếu một trong các chứng từ trên có thể khiến hệ thống không được đưa vào vận hành, làm chậm tiến độ sản xuất và phát sinh nhiều rủi ro không mong muốn.

UNICO Steel cung cấp ống inox thực phẩm theo các tiêu chuẩn quốc tế như ASTM A270, ASTM A269, ASTM A312, DIN 11850 và ISO 2037, với đầy đủ các mác inox 304, 304L, 316 và 316L. Sản phẩm đa dạng quy cách, bề mặt BA hoặc đánh bóng theo yêu cầu, đi kèm chứng từ CO/CQ và MTC 3.1, đáp ứng nhu cầu của các dự án trong ngành thực phẩm, đồ uống, sữa và dược phẩm. Nếu cần tư vấn lựa chọn tiêu chuẩn hoặc quy cách phù hợp, đội ngũ kỹ thuật của UNICO Steel luôn sẵn sàng hỗ trợ.

--------------------------------------------------------------------------------------

CÔNG TY TNHH CÔNG NGHIỆP VÀ THƯƠNG MẠI UNICO

Địa chỉ: Số 1137 Đê La Thành, Phường Láng, Hà Nội, Việt Nam

VPĐD Hà Nội: Số 266 Thụy Khuê, Tây Hồ, Hà Nội, Việt Nam

VPĐD TPHCM: 15F6 Đường DN5 - KDC An Sương, Phường Đông Hưng Thuận, HCM, Việt Nam

📞 Hotline Miền Bắc: 0559596886 (Ms.Lan)

Kinh doanh 01: 0969267880 (Mr.Hoàng)

Kinh doanh 02: 0904123459 (Mr.Mạnh)

Kinh doanh 03: 0936157449 (Mr.Thành)

Kinh doanh 04: 0936084349 (Ms.Linh)

📞 Hotline Miền Nam: 0967083036 (Mr.Khoa)

Kinh doanh Miền Nam: 0969856576 (Mr.Tùng)

📩 Email: sales@unicosteel.com.vn